Advies Reflectie op het rapport Ruimte voor Zeespiegelstijging 2

Het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat publiceerde in maart 2025 een verkenning hoe Nederland op lange termijn veilig en leefbaar kan blijven bij zeespiegelstijging. In november 2025 is deze verkenning uitgebreid. Er zijn vier denkrichtingen uitgewerkt: ‘Meebewegen’, ‘Beschermen’, ‘Zeewaarts’ en ‘Meegroeien’. Vier verschillende consortia beoordeelden ieder de haalbaarheid van een van deze opties. De resultaten zijn samengevat in een overkoepelend rapport ‘Ruimte voor Zeespiegelstijging 2.0’, waarop het ENW werd gevraagd te reflecteren.

Het ENW waardeert de gedegen aanpak en de diversiteit aan betrokken expertise, maar benadrukt dat de consortia een verschillende aanpak en verschillende uitgangspunten hebben gekozen, waardoor uitkomsten niet altijd vergelijkbaar zijn. Ook is de maatschappelijke context in de toekomst constant gehouden. Het ENW heeft daar wel begrip voor, omdat daarmee de nadruk ligt op de waterveiligheidsstrategie, maar dit had ook verkend kunnen worden met verschillende scenario’s.

Het ENW beoordeelt de conclusies in de rapportages grotendeels als evenwichtig, hoewel sommige aannames misschien te optimistisch of te pessimistisch zijn. Het ENW pleit voor een intensieve integratie van de langetermijnstrategie in bestaande programma’s. Tevens wordt aangeraden om strategieën voor de korte termijn (tot 1 meter zeespiegelstijging) uit te werken voor deelgebieden zoals de Rijnmond-Drechtsteden, de Zuidwestelijke Delta, het IJsselmeergebied en de grote rivieren.

Het ENW benadrukt de urgentie van maatregelen die de klimaatverandering beperken om extreem ingrijpende scenario’s te voorkomen. De technische haalbaarheid van een veilig Nederland blijft overeind, maar er is behoefte aan meer gedetailleerd onderzoek en een visie voor de kortere termijn met een verbinding voor de lange termijn, die ook maatschappelijke implicaties explicieter adresseert.